. آیا توسل به امامزادگان جایز است یا خیر؟ - پورتال رنگی

آیا توسل به امامزادگان جایز است یا خیر؟

آیا توسل به امامزادگان جایز است یا خیر؟

آیا توسل به امامزادگان جایز است یا خیر؟

شما عزیزان همراه می توانید در بخش مناسبتهای پورتال رنگی پیامهای جدید و یا عکس های جدید مناسبتی را مشاهده کنید. در این مطلب درباره توسل جستن به امامزاده ها مطالبی را برای شما گردآوری کره ایم.

توسل به امامزادگان؛ آری یا خیر؟

توسل به معنای درخواست انسان از اولیاء الهی است که آنان از خداوند بخواهند مشکل انسان را حل کند

توسل به معنای درخواست انسان از اولیاء الهی جهت دعا و استغفار آنان و این که آنان از خداوند بخواهند مشکل انسان را حل کند ریشه در آیات متعددی از قرآن دارد

۱- بنی اسرائیل هنگامی که در بیابان گرفتار بودند خطاب به موسی گفتند؛ « از خدای خود بخواه که از آنچه از #زمین می روید از سبزیجات و خیار و عدس و پیاز برای ما برویاند» (بقره، ۶۱)

آیا توسل به امامزادگان جایز است یا خیر؟

می بینیم بنی اسرائیل از آن حضرت می خواهند که در پیشگاه خداوند دعا کند تا با رویاندن سبزی های متنوع مشکل آنها را برطرف سازند و حضرت موسی نیز در پاسخ آنان نفرمود که این عملتان شرک است بلکه فرمود آیا غذای پست تر را به جای غذای بهتر انتخاب می کنید …

خداوند به افرادی که گناه کرده اند می گوید اگر نزد رسول خدا بروند و علاوه بر استغفار از گناهان خویش ، از آن حضرت نیز بخواهند که برای آنان استغفار کنند خداوند آنان را می بخشد.

۲- هنگامی که فرزندان حضرت یعقوب به خطای خود پی بردند خطاب به آن حضرت گفتند ؛ «ای پدر از خدا آمرزش گناهان ما را بخواه ، که ما خطاکار بودیم» حضرت یعقوب نیز در پاسخ آنان فرمود: «به زودی برای شما از پرودگارم آمرزش می طلبم که او آمرزنده و مهربان است.» (یوسف، ۹۷-۹۸)

بنابراین گناهکاران می توانند از اولیاء الهی درخواست کنند تا برای آنها از خدا طلب مغفرت کنند.

۳- خداوند به افرادی که گناه کرده اند می گوید اگر نزد رسول خدا بروند و علاوه بر استغفار از گناهان خویش ، از آن حضرت نیز بخواهند که برای آنان استغفار کنند خداوند آنان را می بخشد.

«و اگر آنان ، هنگامی که ( با گناه و نافرمانی ) به خود ستم می کردند به نزد تو می آمدند و از خدا طلب آمرزش می کردند و پیامبر هم برای آنان استغفار می کرد خدا را توبه پذیر و مهربان می یافتند.» (نساء، ۶۴)

بنابراین یکی از راههای بخشش گناهان درخواست از اولیاء الهی برای استغفار است که مورد سفارش خداوند قرار گرفته است.

۴- در آیه دیگر می فرماید: «ای کسانی که ایمان آورده اید، تقوای الهی را پیشه کنید ، و وسیله ای برای تقرب به خدا انتخاب کنید و در راه خدا جهاد کنید باشد که رستگار شوید.» (مائده، ۳۵)

شفاعت و دعای بندگان صالح خداوند نیز داخل در مفهوم کلی وسیله است که سبب تقرب به خداوند می گردد.

۵- در آیه دیگر می فرماید: «ای پیامبر بگو کسانی را که غیر از خدا می خوانید و معبود خود می دانید آنها را بخوانید ، آنها هیچ مشکلی را از شما نمی توانند حل کنند ، و هیچ تغییر و دگرگونی ایجاد کنند.» (اسراء، ۵۶)

با توجه به جمله « قل ادعوا الذین» معلوم می شود که منظور از این آیه بت ها و امثال آنها نیست چون « الذین » برای « ذوالعقول »(عاقلان) بکار می رود بلکه منظور فرشتگانی هستند که آنها را می پرستیدند یا حضرت مسیح است که گروهی به عنوان معبود او را پرستش می کردند. آیه بعد می گوید: «خود آنها ( مسیح و فرشتگان ) کسانی هستند که به درگاه خداوند می روند و با #وسیله ای به او تقرب می جویند …» (اسراء، ۵۷)

این آیه نیز مشروعیت توسل را اثبات می کند.

بنابراین بر اساس ادله مذکور ، توسل جستن به اولیاء الهی جهت دعا یا استغفار آنان امری پسندیده و مورد تایید است که از جمله این اولیاء الهی امامزادگان می باشند.

شیخ مفید می گوید: «بدان مشاهدی که منتسب به فرزندان ائمه است زیارتشان مستحب بوده زیرا تعظیم آنان ، تعظیم امامان است و اصل اولی در مورد آنان ، ایمان و صلاح آنان است مگر آنکه خلاف آن ثابت شود مانند جعفر کذاب و مانند آن …و جایز است زیارت آنان و توسل و استشفاع به آنان و پدران طاهرشان» (بحار الانوار، ج۹۹، ص۲۷۳)

سید بن طاووس نقل می کند که در زیارت امامزادگان چنین بگو: « … شما آن باب الهی هستی که برای تقرب به خدا باید از آن باب وارد شد ، من به زیارت تو آمده ام و حاجاتم را به نزد تو آورده ام (تا با توسل به تو و دعای تو بر آورده شود)» (مصباح الزائر، ص۲۶۰)

توسل جستن چیست؟

توسل از نظر لغت عبارت است از هر چیزی که انسان برای دست یابی به هدف خویش، با میل و رغیت به آن متوسل شود.[۱] و برخی گفته اند: توسّل عبارت است از شفاعت کردن در روز قیامت.

و در اصطلاح دینی مسلمانان عبارت است از واسطه قرار دادن پیامبران، امامان، و صالحان به پیشگاه خداوند، برای رسیدن به مقام قرب الهی.

اعتقاد به توسل مسئله ای است که از قرآن کریم و سنت شریف نبوی نشأت گرفته است.

قرآن کریم می فرماید: « اى کسانى که ایمان آورده‏اید! از (مخالفت فرمان) خدا بپرهیزید! و وسیله‏اى براى تقرب به او بجوئید و در راهش جهاد کنید، باشد که رستگار شوید».

موجود ارزشمندی که به او متوسل می شویم، گاهی اعمال صالح است که ما را به پروردگار جهان نزدیک می سازد و گاه یک انسان برومند است که در پیشگاه خداوند از جایگاه و احترام ویژه ای برخوردار است.

نیز توسل گاه به افرادی است که زنده اند، و گاه به افرادی است که چشم از این جهان فرو بسته اند که به بعضی از نمونه های آن، که در قرآن و روایات ذکر شده است اشاره می کنیم:

۱٫ توسل برادران یوسف به پدرشان یعقوب: گفتند: «ای پدر، برای گناهان ما آمرزش بخواه که ما خطا کار بودیم» گفت: «بزودی از پروردگارم برای شما آمرزش می خواهم، که او همانا آمرزنده مهربان است.»

آیا توسل به امامزادگان جایز است یا خیر؟

چنان که می بینید یعقوب خواسته فرزندانش را رد نکرد، و به آنها نگفت چرا خودتان مستقبماً به سراغ خداوند نمی روید، و به من متوسّل می شوید، بلکه توسل شان را تأئید کرد و به آنان وعده داد، برای آنها از خداوند طلب بخشش کند.

۲٫ توسل به پیامبر (ص): «و اگر آنان وقتی به خود ستم کرده بودند، پیش تو می آمدند و از خدا آمرزش می خواستند و پیامبر [نیز] برای آنان طلب آمرزش می کرد، قطعاً خدا را توبه پذیر مهربان می یافتند.»

این آیه نشان می دهد که باید برای طلب بخشش از خداوند، واسطه آبرومند پیدا کرد تا خداوند به خاطر او حاجت های انسان را برآورده سازد.

۳٫ عثمان بن حنیف می گوید: مرد نابینایی نزد پیامبر (ص) آمد و عرض کرد: از خدا بخواهید مرا شفا دهد. پیامبر (ص) فرمود: اگر صبر کنی، برای تو بهتر است. و اگر می خواهی تا از خدا بخواهم تو را شفا دهد. آن مرد گفت: از خدا بخواهید مرا شفا دهد. پیامبر (ص) به او دستور دادند وضو بگیرد و خدا را با این دعا بخواند: «اللهم إنی أسألک و أتوجّه الیک بنبیّک محمّد، نبّی الرحمه، یا محمّد انّنی توجّهت بک إلی ربّی فی حاجتی لیقضیها الی، اللهم شفعه» پروردگارا از تو می خواهم، و به سوی تو توجه می کنم به واسطه پیامبرت محمد، پیامبر رحمت، ای محمد، من به واسطه تو به درگاه پروردگارم روی می آورم تا حاجتم را برایم برآورده سازد.

حدیث صحیح فوق بر مشروع بودن توسل تأکید می کند، چرا که رسول خدا (ص) نه تنها این شخص را از توسل منع نمی کند، که شیوه صحیح توسل را نیز به وی می آموزد که چگونه با وسیله قرار دادن پیامبر (ص) بین خود و خدا، از پروردگار جهان درخواست نماید تا او را شفا دهد. و این معنا، همان توسل به اولیای الهی است.

۴٫ انس بن مالک می گوید: مردی نزد رسول خدا (ص) آمد و گفت: ای رسول خدا حیوانات ما از بی آبی تلف شدند! از خدا بخواهید (باران نازل کند) پیامبر (ص) دعا کردند و یک هفته تمام باران آمد، تا آنکه مردی خدمت پیامبر (ص) آمد و گفت: ای پیامبر خدا خانه ها خراب شد، و راهها قطع گردید و … پیامبر (ص) فرمود: «پروردگارا (باران رحمتت را) بر کوهها و تپه ها و درون دره ها و رود خانه ها، و نقاطی که درخت می روید نازل کن»، پس از آن، باران در شهر مدینه قطع شد، ولی در اطراف همچنان می بارید.

۵٫ نقل است که آدم (ع) چون دچار لغزش شد گفت: «ای پروردگارم از تو می خواهم به حق محمد (ص) مرا ببخشی». خداوند فرمود: «ای آدم، چگونه محمد (ص) را شناختی با آنکه هنوز او را نیافریده ام»؟

آدم پاسخ داد: هنگامی که مرا آفریدی به عرش نگاه کردم، دیدم در آن نوشته است: لا إله الاّ الله، محّمد رسول الله، چون دیدم نام او نزدیک به نام تو است، دانستم که او محبوب ترین آفریدگان است نزد تو، خداوند فرمود: چون به حق محمد (ص) از من خواستی، تو را می بخشم.

۶٫ در نقل دیگری از روایت فوق که سیوطی آن را از طریق ابن عباس از رسول خدا (ص) نقل کرده است: ابن عباس می گوید: از رسول خدا (ص) درباره کلماتی که آدم (ع) از پروردگارش دریافت نمود و باعث بخشودگی او شد سؤال کردم، حضرت فرمود: آدم از پروردگار خواست تا به حق محمد و علی و فاطمه و حسن و حسین، توبه او را بپذیرد، خداوند نیز توبه او را پذیرفت.

۷٫ در حدیث دیگری که ابوهریره آن را از رسول خدا (ص) نقل کرده آمده است: … ای آدم! اینان (اهل بیت (ع)) برگزیدگان من هستند … هر گاه حاجتی داشتند آنان را واسطه قرار بده و به آنها متوسل شو. پیامبر (ص) فرمود: ما (اهل بیت) کشتی نجات هستیم، هر کس سوار این کشتی شود، نجات خواهد یافت و هر کس سرپیچی کند، هلاک خواهد شد، پس هر کس حاجت و نیازی به خداوند دارد، باید ما اهل بیت را واسطه قرار دهد.

۸٫ ابن عباس می گوید: عمر بن خطاب به وسیله عباس بن عبدالمطلب عموی پیامبر (ص) طلب باران نمود و گفت: پروردگارا ما به وسیله عموی پیامبرمان از تو طلب باران می کنیم، و به وسیله موهای سفید او طلب شفاعت می کنیم، پس باران نازل شد و سیر آب شدند.[۱۱]در نقل دیگری از حدیث فوق آمده است که وقتی عباس طلب باران کرد و باران نازل شد، عمر رو به مردم کرد و گفت: به خدا سوگند عباس وسیله ما است به سوی خدا، و مقامی نزد خدا دارد.

قسطلانی می گوید: وقتی عمر به وسیله عباس طلب باران کرد، گفت: ای مردم، پیامبر خدا (ص) به عباس به دیده پدر نگاه می کرد، از او پیروی کنید و او را وسیله خود به سوی خدا قرار دهید.

این عمل، اندیشه کسانی که توسل را مطلقاً و یا توسل به غیر پیامبر(ص) تحریم کرده اند، باطل می کند و صراحت دارد که یکی از مصادیق «وسیله» توسل به افراد محترم و صاحب منزلتی است که مایه قرب به خداوند می باشند. و سخن عمر که گفته است: «هذا و الله الوسیله إلی الله و المکان منه» در دلالت بر شایستگی توسل و تقرب، از صراحت کافی برخوردار است.

ابن حجر عسقلانی می نویسد: عباس عموی پیامبر (ص) در دعای خود گفت: مردم به من رو آوردند به خاطر رابطه خویشاوندی که با پیامبر (ص)تو دارم.

البته جای هیچ گونه تردیدی نیست که هدف، توسل به مقام و موقعیت عباس بوده است. بدین سان می توان به طور قطع و یقین گفت که مسلمانان صدر اسلام برای برآورده شدن حاجت های خود به اشخاص پاکدامن و صالح متوسل می شده اند.

توسل در سیره مسلمانان:

همچنین از احادیث استفاده می شود که این سیره مسلمانان پس از درگذشت ایشان نیز جریان داشته است که نمونه هایی از آن چنین است:

۱٫ بیهقی نقل کرده است: مردی نزد قبر پیامبر(ص) آمد و گفت: ای محمد(ص)، برای امتت طلب باران کن، چیزی نگذشت که باران نازل شد و مردم سیر آب شدند

۲٫ وقتی منصور، حاکم عباسی، نحوه زیارت پیامبر (ص) را از مالک بن انس پیشوای مذهب مالکی پرسید و به او گفت: آیا رو به قبله کنم و دعا نمایم یا رو به پیامبر اکرم (ص) ؟ مالک در پاسخ گفت: چرا چهره از وی بر می تابی؟ او در روز رستاخیر وسیله تو و وسیله پدر تو حضرت آدم (ع) است. به سوی او رو کن و او را شفیع خود قرار ده، خدا شفاعت او را می پذیرد. خدا می فرماید: «ولو انهم إذ ظلموا…» و اگر آنان وقتی به نفس خویش ستم کرده بودند، نزد تو می آمدند و از خدا آمرزش می خواستند و پیامبر [نیز] برای آنان طلب آمرزش می کرد، قطعاً خدا را توبه پذیر مهربان می باشد.

۳٫ از محمد بن ادریس شافعی، پیشوای مذهب شافعی نیز اشعاری بر جای مانده که نشان می دهد وی عمیقاً معتقد به توسل بوده است، به ویژه توسل به اهل بیت رسول گرامی اسلام(ص).

وی می گوید:

خاندان پیامبر وسیله من به سوی خدا هستند و امیدوارم که به خاطر آنان، فردای قیامت، نامه اعمالم به دست راست من داده شود.

شافعی در جای دیگری از دیوانش در ستایش اهل بیت پیامبر (ص) می گوید: “اگر گناه من دوست داشتن خاندان محمد است، این گناهی است که هیچگاه از آن توبه نخواهم کرد.”

خاندان پیامبر (ص) در روز قیامت و در هنگامی که شأن و منزلت آنان برای ناظران آشکار گردد، شفاعت کنندگان من هستند. شافعی در اشعار فوق نیز با صراحت تمام اهل بیت پیامبر (ص) را به عنوان شفاعت کنندگان خود معرفی می کند.

۴٫ مسئله توسل به اولیای خدا در میان مسلمانان صدر اسلام به گونه ای رایج بوده که آنان به طور گسترده ای در اشعار خود از آن یاد کرده و پیامبر (ص) را به عنوان وسیله بین خود و خدا معرفی می کرده اند. از جمله در قصیده ای که سواد بن قارب درباره پیامبر(ص) سروده آمده است:

شهادت می دهم که پروردگاری جز خدا نیست و تو بر هر پنهان و پوشیده ای امینی، و گواهی می دهم که تو ـ ای فرزند گرامیان و پاکان ـ در میان دیگر پیامبران، نزدیک ترین وسیله به سوی خدا هستی.

پیامبراکرم (ص) این اشعار را شنید ولی هیچگاه سراینده آن را از بیان چنین سخنی منع نکرد، و او را به شرک و بدعت متهم نساخت.

۵٫ و از جمله معتقدان به توسل «ابوعلی خلال» از بزرگان مذهب حنبلی است، وی می گوید: هر گاه برای من ناراحتی و گرفتاری پیش می آمد به سراغ قبر حضرت موسی بن جعفر(ع) رفته، به آن حضرت متوسل می شدم، خداوند گره از مشکلاتم می گشود و گرفتاری هایم حل می شد.

توسل از منظر اهل بیت پیامبر(ع)

توسل از نگاه امامان اهل بیت (ع) نیز امری پسندیده است، و آنان مردم را به توسل جستن به قرآن و اولیای خدا تشویق می کرده اند.

از جمله در دعاهای امام سجاد (ع) آمده است:

بار الها! من اینکه به وسیله مقام بلند محمدی، و ولایت و طریقیت روشن علوی به تو تقرب می جویم، و به واسطه آن دو به سوی تو رو می کنم که مرا از شر این و آن پناه دهی.

ار حضرت فاطمه زهرا (س) نقل است که فرمود:

ستایش می کنم خدای را که به خاطر عظمت و نورش، همه موجوداتی که در آسمان ها و زمین هستند، برای تقرب به خداوند به دنبال وسیله اند، و ما (خاندان پیامبر (ص)) وسیله تقرب به خداوند در میان بندگانش هستیم.

عایشه از پیامبر (ص) نقل کرده که درباره خوارج فرموده اند:

خوارج بدترین آفریده های خدا هستند، و بهترین بنده خدا (علی بن ابیطالب (ع)) که نزدیک ترین وسیله به خداوند می باشد، آنان را خواهد کشت.

همچنین، مرحوم صدوق با ذکر سند از رسول خدا نقل کرده که فرموده اند: (اکثر) امامان از نسل حسین (ع) اند. هر کس از آنان پیروی کند از خدا پیروی کرده است، و هر کس از دستورات آنان سرپیچی کند، از فرامین الهی سرپیچی کرده است، آنان دستاویز محکم و وسیله تقرب بندگان به سوی خداوند هستند.

چنانکه دیدیم، مسئله توسل به پیامبران و اولیای الهی، چه در زمان حیات شان، و چه پس از درگذشت آنان، حقیقی است که در روزگار پیامبران پیشین، و در عصر پیامبر اسلام (ص)، و پس از پیامبر (ص)، در روزگار صحابه و تابعین، و در قرون مختلف اسلامی، امری جایز و رایج بوده است، و مردم مسلمان، از پیروان مذاهب مختلف اسلامی، پیوسته برای رفع حاجات و نیازهای خود به پیامبران و اولیای الهی متوسل می شده اند.

پس توسل مسئله ای است کاملاً مشروع و اسلامی، و اگر فرد یا افرادی این سنت پسندیده اسلامی را نادیده گرفتند، آنها هستند که از صراط مستقیم اسلامی فاصله گرفتند که باید اشتباهات خویش را اصلاح نموده و به صراط مستقیم الهی باز گردند.

زندگی رنگی با پورتال رنگی

اگه دوست داشتین این مطلبو واسه دوستاتونم بفرستید - زندگی رنگی با پورتال رنگی :)

دیدگاه بگذارید

3 نظرات روشن "آیا توسل به امامزادگان جایز است یا خیر؟"

اطلاع از

تشکر بسیار کامل بود.

خواهش می کنم دوست عزیز

زمانی را یادم میاد که سقاخانه هایی بود که مربوط به آقا حضرت ابوالفضل بود آدمهای زیادی می آمدند و در آنجا نذر می کردند و حاجت می گرفتند و حتی کسانی که مسلمان نبودند نیز به این مسئله اعتقاد داشتند و انها هم متوسل می شدند وکمک می گرفتند.

wpDiscuz