سوزش ادرار در زنان نشانه چیست؟ - پورتال رنگی

راهکارهایی برای درمان سوزش ادرار خانم‌ ها

یکی از مشکلات ادراری شایع در زنان سوزش ادرار است. سوزش ادرار به خودی خود بیماری خاصی تلقی نمی‌شود، بلکه فقط یک علامت است و می‌تواند ناشی از مشکلات مختلف باشد؛ اما برخلاف باور عموم، سوزش ادرار همیشه دلیل بر وجود عفونت ادراری نیست.

به عنوان مثال اگر سوزش ادرار همراه با احساس ناراحتی و درد در قسمت خارجی دستگاه تناسلی باشد، معمولا نشان‌دهنده وجود التهاب در واژن یا لب‌های فرج است. یکی از علل سوزش ادرار و عفونت مثانه مقاربت است که فرد، روز یا روزهای بعد از مقاربت دچار سوزش ادرار می شود و این معمولا تکرارشونده است.

یکی از علل نادر ولی خطرناک سوزش ادرار، نوعی سرطان مثانه است که در آن معمولا به همراه سوزش ادرار، آزمایش، وجود خون در ادرار را نیز گزارش یا این که خود بیمار به چشم خود ادرار خونی را مشاهده می‌کند. البته سوزش ادرار در زنان اغلب با تکرر ادرار و احساس فوریت در ادرار کردن همراه است.

سوزش ادرار در زنان علامت چیست؟

احساس فوریت در ادرار کردن، یعنی فرد احساس می‌کند مثانه‌اش پر شده و باید آن را خالی کند؛ ولی مثل افراد طبیعی نمی‌تواند ادرار کردن را به تاخیر بیندازد. بلکه باید فورا محلی را برای تخلیه مثانه پیدا کند. بیشتر پزشکان سوزش ادرار را معادل عفونت ادراری تلقی کرده و بدون بررسی شروع به درمان تجربی آن می‌کنند در صورتی که سوزش ادرار می‌تواند علل خیلی زیادی داشته باشد که یکی از آنها عفونت ادراری است.

سوزش ادرار در زنان جوان بیشتر است. اگر درد هنگام ادرار کردن در ابتدای آن اتفاق بیفتد، معمولا نشان‌دهنده وجود مشکل در مجرای ادراری است ولی اگر در انتهای ادرار کردن اتفاق بیفتد نشان‌دهنده وجود مشکل در مثانه است. از طرفی اگر سوزش ادرار همراه با تکرر و احساس فوریت در ادرار کردن و درد زیر دل باشد، معمولا نشان‌دهنده التهاب مثانه است. خود التهاب مثانه نیز ممکن است علل عفونی و غیرعفونی داشته باشد.

زنان به این علل، مستعد ابتلا به عفونت ادراری هستند:

مجرای ادرار کوتاه است.

اغلب تخلیه مثانه خود را به تاخیر می‌اندازند.

از وسایل جلوگیری‌کننده از حاملگی مثل دیافراگم استفاده می‌کنند.

از ژل‌های اسپرم‌کش برای جلوگیری از حاملگی استفاده می‌کنند که سبب تجمع میکروب‌های روده در اطراف مجرای ادرار می‌شود.

دسترسی میکروب‌های روده‌ای به علت مسیر کوتاه به دستگاه ادراری و سیستم ادراری زنان راحت‌تر است.

در عفونت حاد مثانه، 15 تا 20 درصد زنان، به درد زیر ناحیه ناف مبتلا می‌شوند. زنانی که یائسه شده و تحت هورمون درمانی نیستند، در معرض التهاب واژن و عفونت ادراری قرار می‌گیرند و اگر سوزش ادرار همراه با ترشح از واژن باشد، نشان‌دهنده التهاب واژن است. از طرفی اگر شخصی دچار سوزش ادرار به همراه تب، بدی حال عمومی و درد عضلانی شود، احتمال ابتلا به تبخال تناسلی وجود دارد و باید منتظر باشد در روزهای آینده تاول‌های تبخال ظاهر شوند.

در صورتی که سوزش ادرار همراه با تب و لرز و درد پهلوها باشد، نشان‌دهنده عفونت حاد کلیه‌هاست و بیمار باید در بیمارستان بستری شود. اگر فردی دچار سوزش، تکرر و احساس فوریت در ادرار کردن شود و پس از خاتمه درمان، ادرار قطره قطره خارج شود و نیز هنگام مقاربت درد داشته باشد، نشان‌دهنده وجود احتمالی دیورتیکول مجراست و نیازمند بررسی بیشتری خواهد بود.

باید حتما از خانم مبتلا به سوزش ادرار از نظر استفاده از داروها و مواد شوینده موضعی سوال کرد. نکته بسیار مهم این که یکی از علل مهم سوزش ادرار ناشی از عفونت دستگاه تناسلی و دستگاه ادراری در زنان، روابط زناشویی نامتعارف است که گاه سبب عفونت‌های خطیر می‌شود. این گونه عفونت‌ها اگر لگن خانم را گرفتار سازد، ممکن است سبب نازایی شود. پس تشخیص و درمان به‌موقع، اهمیت زیادی دارد.

راهکارهایی برای درمان سوزش ادرار خانم‌ ها

شکایت‌های سوزش ادرار اغلب با شکایت از فشار برای تکرر ادرار همراه است. عامل معمول این گرفتاری عفونت مجاری ادراری است. یک پنجم لااقل سالی یک‌بار و ۱۵ درصد آنها بیش از سه‌بار در سال به عفونت ادراری مبتلا می‌شوند.چر زنان عفونت ادراری می‌گیرند؟

مخرج و مهبل هر دو مکان‌های مناسبی برای رشد باکتری‌ها هستند که نزدیک مجرای خروجی ادرار قرار دارند. و چون میزراه زنان چندان طولانی نیست، راه کوتاهی برای ورود باکتری‌ها به مثانه می‌شود و التهاب مثانه ایجاد می‌کند. باکتری‌ها حتی ممکن است تا کلیه بالا روند و ایجاد عفونت شدیدتری در آنجا بکنند.

مردان میزراه (مجاری ادراری) درازتری دارند و غده پروستات هم مواد ضد‌باکتریائی ترشح می‌کند که مانعی برای عفونت است. بنابراین، عفونت مجاری ادرار در مردان چیز ساده‌ای نیست و اگر مردی دچار سوزش ادرار شود، نباید آن را سرسری گرفت.

سوزش ادرار در مردان ممکن است علامت وجود یک بیماری مقاربتی، مثل سوزاک یا کلامیدیا، باشد. التهاب پروستات هم ممکن است سوزش ادرار ایجاد کند.

عوامل زیادی می‌توانند سوزش ادرار به‌وجود آورند یا آن را تشدید کنند. از جملهٔ اینها، غذاهای پرادویه، قهوه، چای، الکل، غذاهای اسیدی، مواد شیمیائی در فرآورده‌های بهداشتی، ضربه و روابط جنسی است.

عفونت‌های قارچی هم می‌توانند ایجاد سوزش ادرار کنند.

درمان سوزش ادرار

راه نجات از سوزش ادرار به‌علت آن بستگی دارد. علاوه بر درمان عفونت باکتریائی و نخوردن مواد محرک کارهای زیر را انجام دهید.

آب بخورید.

در اولین حملهٔ سوزش ادرار دو لیوان آب بخورید. سپس یک قاشق چای‌خوری جوش‌شیرین در نیم‌لیوان آب حل کرده و بخورید. در شش تا هشت ساعت بعد هر ساعت یک لیوان آب بخورید. اگر بعد از یک روز سوزش از بین نرود، به پزشک مراجعه کنید.
این کار باعث رقیق شدن محتوای پر از باکتری‌ مجرا و بیرون راندن آنها می‌شود. در بیشتر موارد، خوردن آب زیاد برای دفع آنها کافی است و سوزش را هم از بین می‌برد.

نزد پزشک بروید.

اگر سوزش بعد از یک روز ادامه پیدا کند، باید به پزشک مراجعه کنید. پزشک با آزمایش ادرار و تعیین نوع باکتری یا قارچ و تجویز آنتی‌بیوتیک مناسب آن را درمان می‌کند. در مردان معاینهٔ پروستات هم لازم است.

آزمایش بدهید.

معمولاً با خوردن آنتی‌بیوتیک همراه با جوش‌شیرین و آب عفونت‌ درمان می‌شود. ولی اگر سوزش ادامه یابد، آزمایش‌های بیشتری، شامل کشت، آزمایش فراصوتی کلیه، یا درون‌بینی مثانه باید انجام شود.

سوزش را تشدید نکنید.

بسیاری از غذاها و آشامیدنی‌ها مجرای ادراری را تحریک کرده و سوزش را بیشتر می‌کنند. الکل، قهوه، چای، شکلات، نوشابه‌های گازدار، مرکبات، گوجه‌فرنگی، غذاهای پرادویه، سرکه، و مواد قندی از اینها هستند. حتی قهوه بدون کافئین هم تحریک‌کننده است.
حذف تمام این مواد از برنامهٔ غذائی سوزش و ناراحتی‌های دیگر آن را ظرف ده روز از بین می‌برد. وقتی سوزش برطرف شد، هر بار یکی از اینها را به رژیم غذائی اضافه کنید و ببینید آیا به آن حساسیت دارید یا نه. لااقل یک لیتر آب در روز بنوشید.

ناراحتی دفع را کم کنید.

ادرار کردن از میان میزراه ملتهب مانند پاشیدن نمک بر زخم تا باکتری‌های مخرج وارد مهبل نشود.

ادرار کنید.

تماس جنسی از علل شایع عفونت و سوزش میزراه است. بعد از هر نزدیکی ادرار کنید و خود را با آب بشوئید. شستن مهبل با محلول آب و کمی جوش‌شیرین نیز کار خوبی است.

از مواد محرک دوری کنید.

برخی صابون‌ها، ضدبوها، و حتی کاغذ‌های توالت دارای مواد شیمیائی تحریک‌کنندهٔ میزراه و پوست اطراف آن هستند. به نوع کالائی که می‌خرید توجه کنید.

خود را خشک کنید.

در تابستان نگذارید لباس مرطوب به تنتان بماند، چون رشد باکتری‌ها و مخمرهای مهبل را تحریک می‌کنند. اگر می‌توانید، در هر فرصتی لباس زیر را عوض کنید.

چه وقت به پزشک مراجعه کنیم؟

– سوزش ادرار بعد از ۲۴ ساعت برطرف نشود.
– سوزش با ترشح مهبل یا آلت‌تناسلی همراه است.
– علاوه بر سوزش، احساس نیاز به دفع ادرار، تب، لرز، یا درد پشت هم وجود دارد.

پورتال رنگی: سوزش ادرار در زنان نشانه چیست؟
منبع: وب‌سایت جام جم آنلاین ، مجله پزشکی مادر